কিডনীৰ পাথৰ কিয় হয় ? কেতিয়া অনুভৱ হয় তীব্ৰ বিষ ? জানক কাৰণ, লক্ষণ আৰু প্ৰতিৰোধৰ উপায়

Oct 22, 2026 | Heath Tips

iUKD: কিডনী আৰু প্ৰস্ৰাৱজনিত ৰোগৰ উন্নত চিকিৎসাৰ এক বিশেষ প্ৰতিষ্ঠান

কিডনীৰ পাথৰ বা কিডনী ষ্ট’ন বৰ্তমান সময়ত দেখা পোৱা এক উল্লেখযোগ্য স্বাস্থ্যজনিত সমস্যা। প্ৰস্ৰাৱত থকা কিছুমান খনিজ পদাৰ্থ আৰু লৱণৰ পৰিমাণ বৃদ্ধি পালে সেইবোৰ স্ফটিকৰ ৰূপত জমা হৈ ক্ৰমান্বয়ে পাথৰৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে। এই পাথৰৰ আকাৰ বালিৰ দানাৰ দৰে সৰু হোৱাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি কেতিয়াবা যথেষ্ট ডাঙৰো হ’ব পাৰে। কিডনীৰ পাথৰ সাধাৰণতে কেলচিয়াম অক্সালেট, ইউৰিক এচিড, ষ্ট্ৰুভাইট আৰু চিষ্টিন আদি বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ হয়।

কিডনীৰ পাথৰ হোৱাৰ কাৰণসমূহ কি কি?

কিডনীৰ পাথৰ সৃষ্টি হোৱাৰ আঁৰত বিভিন্ন কাৰকে ভূমিকা পালন কৰে। সেইবোৰৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য কাৰণসমূহ হ’ল—

১. বংশগত কাৰণ: পৰিয়ালত কিডনীৰ পাথৰ হোৱাৰ ইতিহাস থাকিলে ব্যক্তিগৰাকীৰ এই সমস্যা হোৱাৰ আশংকা বৃদ্ধি পাব পাৰে।

২. পৰ্যাপ্ত পানী নোখোৱা: শৰীৰত পানীৰ অভাৱ হ’লে প্ৰস্ৰাৱ ঘন হৈ পৰে। ইয়াৰ ফলত প্ৰস্ৰাৱত থকা খনিজ পদাৰ্থ আৰু লৱণ জমা হৈ পাথৰ গঠনৰ সম্ভাৱনা বৃদ্ধি পায়।

৩. খাদ্যাভ্যাস: অধিক পৰিমাণে নিমখ, প্ৰাণিজ প্ৰ’টিন আৰু কিছুমান অক্সালেটসমৃদ্ধ খাদ্য গ্ৰহণ কৰিলে কিছুমান ব্যক্তিৰ কিডনীৰ পাথৰ হোৱাৰ আশংকা বৃদ্ধি পাব পাৰে।

৪. বিপাকীয় আৰু জিনগত সমস্যা: প্ৰস্ৰাৱত কেলচিয়াম বা ইউৰিক এচিডৰ পৰিমাণ বৃদ্ধি, টিউবুলাৰ এচিড’ছিছ আৰু কিছুমান বিপাকীয় ৰোগে কিডনীৰ পাথৰ সৃষ্টি কৰাত অৰিহণা যোগাব পাৰে।

৫. উত্তপ্ত জলবায়ু: অত্যধিক গৰমৰ ফলত ঘামৰ জৰিয়তে শৰীৰৰ পৰা অধিক পানী ওলাই গ’লে আৰু সেই অনুসৰি পানী গ্ৰহণ নকৰিলে কিডনীৰ পাথৰ হোৱাৰ আশংকা বৃদ্ধি পাব পাৰে।

৬. কিছুমান ৰোগ আৰু ঔষধ: কিছুমান দীৰ্ঘম্যাদী অন্ত্ৰজনিত বা বিপাকীয় ৰোগ, কিছুমান মূত্ৰবৰ্ধক ঔষধ, কেলচিয়ামযুক্ত এণ্টাচিড আৰু অত্যধিক পৰিমাণে ভিটামিন-চাপ্লিমেণ্ট গ্ৰহণ কৰিলেও কিছুমান ক্ষেত্ৰত পাথৰ হোৱাৰ আশংকা বৃদ্ধি পাব পাৰে। অৱশ্যে সকলো কেলচিয়ামযুক্ত খাদ্য বা ঔষধ ক্ষতিকাৰক নহয়; চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি সেইবোৰ গ্ৰহণ কৰা উচিত।

সাধাৰণতে প্ৰাপ্তবয়স্ক লোকৰ কিডনীৰ পাথৰ হ’ব পাৰে, আৰু পূৰ্বতে পাথৰ হোৱা লোকৰ পুনৰ এই সমস্যা হোৱাৰ আশংকাও থাকে।

কিডনীৰ পাথৰৰ বিষ কেতিয়া অনুভৱ হয়?

কিডনীৰ পাথৰ থাকিলেই সকলো সময়তে বিষ অনুভৱ নহ’বও পাৰে। সৰু পাথৰ কেতিয়াবা কোনো লক্ষণ নোহোৱাকৈয়ে কিডনীত থাকিব পাৰে। কিন্তু পাথৰটো কিডনীৰ পৰা ওলাই মূত্ৰবাহিনীত (ইউৰেটাৰ) প্ৰৱেশ কৰিলে প্ৰস্ৰাৱৰ স্বাভাৱিক প্ৰবাহত বাধাৰ সৃষ্টি হ’ব পাৰে আৰু তীব্ৰ বিষ অনুভৱ হ’ব পাৰে।

এই বিষ সাধাৰণতে কঁকালৰ এফালে বা পিঠিৰ তলৰ অংশত আৰম্ভ হয় আৰু পেটৰ তলৰ অংশ, কঁকালৰ কাষ বা যৌনাংগৰ দিশলৈ বিয়পিব পাৰে। বিষ কেতিয়াবা হঠাতে আৰম্ভ হয়, কম-বেছি হয় আৰু অতি তীব্ৰ ৰূপ ল’ব পাৰে। ৰাতি বা পুৱতি নিশাতো এই বিষ অনুভৱ হ’ব পাৰে; অৱশ্যে কেৱল নিশাৰ সময়তে বিষ হয় বুলি কোনো নিৰ্দিষ্ট নিয়ম নাই।

কিডনীৰ পাথৰৰ সাধাৰণ লক্ষণসমূহ

  • কঁকালৰ এফালে বা পিঠিৰ তলৰ অংশত তীব্ৰ বিষ।
  • পেটৰ তলৰ অংশ বা কঁকালৰ কাষলৈ বিয়পি পৰা বিষ।
  • প্ৰস্ৰাৱ কৰাৰ সময়ত বিষ বা জ্বলা-পোৰা।
  • প্ৰস্ৰাৱত তেজ পৰা বা প্ৰস্ৰাৱৰ ৰং ৰঙচুৱা, গোলপীয়া বা মুগা হোৱা।
  • বাৰে বাৰে প্ৰস্ৰাৱ কৰাৰ প্ৰয়োজন অনুভৱ হোৱা।
  • প্ৰস্ৰাৱৰ পৰিমাণ কমি যোৱা বা প্ৰস্ৰাৱ কৰাত অসুবিধা হোৱা।
  • প্ৰস্ৰাৱ ঘোলা হোৱা বা অস্বাভাৱিক গোন্ধ ওলোৱা।
  • বিষৰ সৈতে বমি ভাব বা বমি হোৱা।

সাৱধানতা: কিডনীৰ পাথৰৰ সৈতে জ্বৰ, কঁপনি, প্ৰস্ৰাৱ একেবাৰে বন্ধ হোৱা বা অসহ্যকৰ বিষ দেখা দিলে তৎক্ষণাৎ চিকিৎসালয়লৈ যাব লাগে। বিশেষকৈ জ্বৰ আৰু প্ৰস্ৰাৱৰ পথত বাধা একেলগে থাকিলে ই জৰুৰী অৱস্থা হ’ব পাৰে।

কিডনীৰ পাথৰ প্ৰতিৰোধৰ উপায়

কিছুমান সহজ জীৱনশৈলীৰ পৰিৱৰ্তনে কিডনীৰ পাথৰ হোৱাৰ আশংকা হ্ৰাস কৰাত সহায় কৰিব পাৰে।

১. পৰ্যাপ্ত পৰিমাণে পানী খাওক: দৈনিক পৰ্যাপ্ত পানী গ্ৰহণ কৰক, যাতে প্ৰস্ৰাৱৰ ৰং সাধাৰণতে পাতল হৈ থাকে। গৰম বতৰ, শাৰীৰিক পৰিশ্ৰম আৰু ঘাম ওলোৱাৰ পৰিমাণ অনুসৰি পানীৰ প্ৰয়োজন বৃদ্ধি পাব পাৰে। অৱশ্যে হৃদযন্ত্ৰ বা কিডনীৰ আন ৰোগৰ বাবে পানী সীমিতকৈ খাবলৈ কোৱা হ’লে চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ মানি চলক।

২. নিমখ কমকৈ গ্ৰহণ কৰক: অধিক নিমখযুক্ত খাদ্যই প্ৰস্ৰাৱত কেলচিয়ামৰ পৰিমাণ বৃদ্ধি কৰি কিছুমান প্ৰকাৰৰ পাথৰ হোৱাৰ আশংকা বঢ়াব পাৰে। সেয়েহে অতিৰিক্ত নিমখ, পেকেটজাত খাদ্য আৰু অধিক নিমখযুক্ত প্ৰস্তুত খাদ্যৰ পৰিমাণ কমাওক।

৩. সুষম খাদ্য গ্ৰহণ কৰক: খাদ্যত শাক-পাচলি, ফল-মূল আৰু উপযুক্ত পৰিমাণৰ প্ৰ’টিন অন্তৰ্ভুক্ত কৰক। ৰেড মিট আৰু অত্যধিক প্ৰাণিজ প্ৰ’টিন গ্ৰহণ সীমিত ৰখাটো কিছুমান ব্যক্তিৰ বাবে উপকাৰী হ’ব পাৰে।

৪. খাদ্যৰ পৰা কেলচিয়াম সম্পূৰ্ণৰূপে বাদ নিদিব: স্বাভাৱিক পৰিমাণৰ খাদ্যজাত কেলচিয়াম কিছুমান কেলচিয়াম অক্সালেট পাথৰ প্ৰতিৰোধত সহায়ক হ’ব পাৰে। চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ অবিহনে কেলচিয়ামযুক্ত খাদ্য সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ কৰা উচিত নহয়।

৫. ফল-মূল গ্ৰহণ কৰক: নেমু আৰু কমলাৰ দৰে ফলত থকা চাইট্ৰেট কিছুমান প্ৰকাৰৰ কিডনীৰ পাথৰ গঠনত বাধা দিব পাৰে। অৱশ্যে কেৱল নেমুপানীয়ে সকলো ধৰণৰ পাথৰ প্ৰতিৰোধ কৰিব নোৱাৰে।

৬. চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ লওক: কিডনীৰ পাথৰ আগতে হোৱা লোকৰ ক্ষেত্ৰত পাথৰৰ প্ৰকাৰ, প্ৰস্ৰাৱৰ পৰীক্ষা আৰু অন্যান্য স্বাস্থ্যজনিত কাৰকৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি বিশেষ খাদ্যাভ্যাস বা ঔষধৰ প্ৰয়োজন হ’ব পাৰে।

iUKD: কিডনী আৰু প্ৰস্ৰাৱজনিত ৰোগৰ বিশেষজ্ঞ চিকিৎসা

অসম তথা উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ কিডনী আৰু প্ৰস্ৰাৱজনিত ৰোগৰ চিকিৎসা সেৱাৰ ক্ষেত্ৰত বিশেষ ভূমিকা পালন কৰি অহা iUKD (Institute of Urology and Kidney Diseases) হৈছে গুৱাহাটীৰ সোণাপুৰৰ নাজিৰাখাটত অৱস্থিত এখন বিশেষায়িত কিডনী চিকিৎসালয়।

এই চিকিৎসালয়ত কিডনীৰ পাথৰ, প্ৰষ্টেট গ্ৰন্থিৰ সমস্যা, কিডনীৰ কাৰ্যক্ষমতা হ্ৰাস বা কিডনী বিকল হোৱা, পুৰুষ আৰু মহিলাৰ প্ৰস্ৰাৱজনিত সমস্যা, ইউৰ’লজিকেল কৰ্কট ৰোগ আৰু বিভিন্ন যৌন স্বাস্থ্যজনিত সমস্যাৰ চিকিৎসা সেৱা আগবঢ়োৱা হয়।

চিকিৎসালয়খনত অভিজ্ঞ ইউৰ’লজিষ্ট আৰু নেফ্ৰ’লজিষ্টৰ দলৰ জৰিয়তে ৰোগীৰ প্ৰয়োজন অনুসৰি পৰামৰ্শ, পৰীক্ষা আৰু চিকিৎসাৰ ব্যৱস্থা কৰা হয়। ইয়াৰ উপৰি ইউৰ’লজিকেল ৰব’টিক ছাৰ্জাৰীসহ আধুনিক চিকিৎসা পদ্ধতিৰ সুবিধাও উপলব্ধ বুলি চিকিৎসালয়খনে উল্লেখ কৰিছে।

iUKDৰ মুখ্য পৰিচালন সঞ্চালক তথা মুখ্য ইউৰ’লজি বিশেষজ্ঞ ডাঃ অৰূপ কুমাৰ নাথৰ তত্ত্বাৱধানত ইউৰ’লজিষ্টৰ এটা বিশেষজ্ঞ দলে চিকিৎসা সেৱা আগবঢ়াই আহিছে। নেফ্ৰ’লজিষ্টৰ দলেও কিডনীজনিত বিভিন্ন সমস্যাৰ চিকিৎসা সেৱা আগবঢ়ায়।

কিডনী বা প্ৰস্ৰাৱজনিত কোনো সমস্যা দেখা দিলে সময়মতে বিশেষজ্ঞ চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ লোৱাটো অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ।

যোগাযোগৰ নম্বৰ:

  • 8011501833
  • 9864104444

চিকিৎসালয়ৰ ঠিকনা:
Kidney Hospital iUKD
Institute of Urology and Kidney Diseases
Nazirakhat, Sonapur, Guwahati, Assam – 782402

টোকা: এই লেখাটো কেৱল স্বাস্থ্য-সজাগতাৰ উদ্দেশ্যে প্ৰস্তুত কৰা হৈছে। ই চিকিৎসকৰ ব্যক্তিগত পৰামৰ্শৰ বিকল্প নহয়।